Sự Khác Nhau Giữa Cúm và COVID-19: Hiểu Rõ Để Bảo Vệ Sức Khỏe
admin
01/08/2026 · 11 phút đọc
Cúm và COVID-19 không chỉ là những bệnh lý hô hấp thông thường mà còn có thể gây ra nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Khi chúng xuất hiện đồng thời trong một người, điều này tạo ra những nguy cơ và thách thức lớn trong việc chẩn đoán và điều trị. Việc dương tính với cúm không có nghĩa là loại trừ khả năng mắc COVID-19, và đây là điều cần được hiểu rõ để có biện pháp phòng ngừa thích hợp.
1. Hiểu Biết Về Đồng Nhiễm So Với Nhiễm Nối Tiếp
Đồng nhiễm xảy ra khi người bệnh mắc cả cúm và COVID-19 cùng một thời điểm. Triệu chứng của cả hai bệnh có thể trùng lặp, khiến việc phân biệt trở nên khó khăn. Một người có thể sốt, ho và cảm thấy mệt mỏi, và chỉ dựa vào triệu chứng không đủ để xác định virus nào đang gây bệnh.
Ngược lại, nhiễm nối tiếp xảy ra khi một người bị cúm trước và sau đó mắc COVID-19. Ví dụ, một người có thể hồi phục khỏi cúm nhưng sau đó lại cảm thấy khó thở do phát sinh COVID-19. Hiện tượng này cho thấy rằng người bệnh có thể không chỉ đơn giản là tái phát cúm mà thực sự đang đối mặt với một bệnh lý khác cũng nghiêm trọng không kém.

Cúm và COVID-19 có nhiều biểu hiện giống nhau; kết quả dương tính với một virus không loại trừ khả năng người bệnh mắc virus còn lại. Hình minh họa (AI)
2. Thời Điểm Nào Cần Xét Nghiệm
Không phải tất cả mọi người bị sốt hay ho đều cần phải thực hiện nhiều xét nghiệm cùng một lúc. Đối với những người trẻ khỏe, triệu chứng nhẹ, nếu không thuộc nhóm nguy cơ cao, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm dựa trên tình hình cụ thể. Điều quan trọng là xác định khi nào một xét nghiệm đơn lẻ có thể là đủ.
Một xét nghiệm có thể được xem là đủ khi:
- Người bệnh chỉ có dấu hiệu nhẹ mà không có triệu chứng nặng.
- Không nằm trong nhóm có nguy cơ cao với các biến chứng do cúm hoặc COVID-19.
- Kết quả của một xét nghiệm không ảnh hưởng đến quyết định điều trị.
- Không làm việc ở những nơi tập trung đông người.
- Không cần xác định chính xác virus gây bệnh để xử lý ổ dịch.
Bác sĩ không chỉ dựa vào bệnh lý để chỉ định xét nghiệm, mà còn phụ thuộc vào tình hình sức khỏe của bệnh nhân, bao gồm các yếu tố như bệnh nền hay tình trạng miễn dịch.
3. Khi Nào Nên Cân Nhắc Xét Nghiệm Kép
Xét nghiệm kép, hay còn gọi là xét nghiệm đồng thời, là phương pháp rất hữu ích khi kết quả có thể thay đổi cách chữa trị. Người bệnh nên được xem xét xét nghiệm cả cúm và COVID-19 trong các tình huống như:
| Tình huống | Vì sao cần cân nhắc? |
|---|---|
| Khó thở hoặc ngực đau | Có thể liên quan đến biến chứng cần điều trị khẩn cấp |
| Sốt và ho nặng dần | Không thể giải thích chỉ bằng một loại virus |
| Nhóm người có nguy cơ cao | Cần xử lý các phác đồ điều trị cho phù hợp |
| Cần nhập viện | Giúp xác định nguyên nhân và kiểm soát dịch bệnh |
| Tiếp xúc với người có triệu chứng | Có nguy cơ phơi nhiễm với cả hai loại virus |
CDC cũng đã cảnh báo rằng tình trạng đồng nhiễm có thể xảy ra, và dương tính với cúm không đồng nghĩa là loại trừ COVID-19. Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của xét nghiệm kép trong những trường hợp nghi ngờ.
4. Không Được Chủ Quan Với Triệu Chứng Khó Thở
Nhiều người có thể nhận định rằng khó thở chỉ là kết quả của sốt hoặc mệt mỏi, nhưng thực tế đây là triệu chứng quan trọng cần được chú ý. Khó thở có thể chỉ ra tình trạng nhiễm trùng nghiêm trọng, viêm phổi hoặc những biến chứng khác.
Người bệnh cần được đưa đi khám ngay lập tức nếu gặp phải các biểu hiện như:
- Khó thở khi không hoạt động.
- Đau tức ngực hoặc cảm giác nặng nề tại ngực.
- Da tím tái hoặc thiếu oxy nghiêm trọng.
- Lú lẫn hoặc khó tỉnh ngủ.
- Sốt đột ngột tái phát.
- Trẻ em thở nhanh hoặc không có sức lực.
Khó thở, đau ngực và tình trạng rối loạn ý thức đều là những triệu chứng nghiêm trọng cần được khám chữa ngay, do đó bệnh nhân không nên chần chừ.
5. Phân Biệt Thuốc Điều Trị Cúm và COVID-19
Cúm và COVID-19 do hai loại virus khác nhau gây ra, nên thuốc kháng virus cho cúm không thể thay thế thuốc cho COVID-19 và ngược lại. Các thuốc như oseltamivir được thiết kế riêng cho điều trị cúm và hiệu quả nhất khi được dùng sớm.
Đối với trường hợp nặng hoặc có yếu tố nguy cơ, việc điều trị phải được triển khai kịp thời, bất kể kết quả xét nghiệm có ra sao. Bên cạnh đó, thuốc điều trị COVID-19 cũng có quy định và thời gian sử dụng riêng, nên người bệnh cần được tư vấn đúng đắn trước khi sử dụng.
Người bệnh cũng nên tránh việc sử dụng thuốc của người khác hoặc tự ý phối hợp giữa các loại thuốc mà không có sự hướng dẫn của bác sĩ.

Người bệnh sốt, ho kèm khó thở, đau tức ngực hoặc lơ mơ cần được đưa đến cơ sở y tế để đánh giá sớm, không nên tiếp tục tự điều trị tại nhà. Hình minh họa AI
6. Cẩn Thận Với Việc Sử Dụng Thuốc Cảm Tổng Hợp
Nhiều gia đình có xu hướng sử dụng chung một loại thuốc cảm cho tất cả thành viên, nhưng cách này không phải lúc nào cũng an toàn. Việc này có thể dẫn đến tình trạng quá liều, đặc biệt khi trong thuốc đã chứa cùng các thành phần như paracetamol.
Thời gian dùng thuốc cần được điều chỉnh theo từng cá nhân, không nên dùng chung đơn thuốc cho mọi người, đặc biệt là với những người có lịch sử bệnh lý khác nhau.
7. Ai Nên Liên Hệ Bác Sĩ Ngay Lập Tức?
Những nhóm người có nguy cơ cao, như người lớn tuổi, trẻ nhỏ, và những người có bệnh lý nền nên liên hệ bác sĩ ngay khi có triệu chứng, không nên chần chừ chờ xem tình trạng cải thiện để tránh tình huống xấu hơn.
CDC khuyến cáo rằng người có nguy cơ cao cần được điều trị kháng virus sớm nhằm giảm thiểu nguy cơ gặp phải biến chứng nguy hiểm.
8. Hành Động Khi Cả Gia Đình Cùng Có Triệu Chứng
Khi nhiều thành viên trong gia đình có triệu chứng giống nhau, điều đầu tiên cần làm là theo dõi tình hình sức khỏe của từng người và không nên tự động nghĩ rằng họ đều bị mắc virus giống nhau. Mỗi người cần được chăm sóc cá nhân hóa và theo dõi chặt chẽ.
Nếu có ai có dấu hiệu triệu chứng nặng hơn, cần đưa họ đến cơ sở y tế ngay lập tức. Đặc biệt, việc sử dụng các loại thuốc không có sự chỉ định cần phải được cân nhắc kỹ lưỡng, và không nên tự ý sử dụng thuốc kháng sinh hoặc các sản phẩm thuốc cảm tổng hợp mà không có sự hướng dẫn.
Cuối cùng, nếu người bệnh tiếp tục có triệu chứng nghiêm trọng, như khó thở hoặc tình trạng xấu đi, cần phải đưa họ đến cơ sở y tế để được can thiệp kịp thời.
Để tìm hiểu thêm về mối liên hệ giữa vitamin D và sức khỏe não bộ, bạn có thể tham khảo bài viết về Vitamin D và Tác Động Đến Sức Khỏe Não Bộ: Nghiên Cứu Mới Nhất.
Ngoài ra, nếu bạn muốn nắm vững thông tin về các tình trạng sức khỏe nghiêm trọng như sốc nhiễm khuẩn, hãy xem bài viết về Câu Chuyện Cảnh Báo: Sốc Nhiễm Khuẩn Do Vết Bầm Chỉ Đơn Giản.
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán, thăm khám và điều trị y khoa chuyên nghiệp. Vui lòng tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia y tế trước khi áp dụng.