Có Thực Sự Liên Quan Giữa Mất MSH2, MSH6 và Ung Thư Đại Tràng Di Truyền?

Gần đây, một bệnh nhân 46 tuổi đã nhận được báo cáo mô bệnh học sau khi phẫu thuật ung thư đại tràng, phần nào trong đó khiến gia đình họ lo lắng: “Mất biểu hiện MSH2 và MSH6.”

Tuy nhiên, việc mất đi hai protein MSH2 và MSH6 không đồng nghĩa với việc người bệnh đang mắc phải hội chứng ung thư di truyền Lynch. Thực tế, đây là dấu hiệu cho thấy hệ thống sửa chữa DNA của tế bào ung thư không hoạt động bình thường và cần phải thực hiện thêm các xét nghiệm để đánh giá tình trạng cụ thể của người bệnh. Những Biện Pháp Hiệu Quả Ngăn Ngừa Dịch Bệnh Trong Lớp Họ… Chiến dịch Nâng Cao Nhận Thức Về HPV dành cho Nam Giới tạ… Lựa Chọn Giữa Magiê và Melatonin: Phương Pháp Hỗ Trợ Giấc…

Các xét nghiệm trên khối u và các xét nghiệm tìm biến đổi gene di truyền trong máu hoặc các mẫu tế bào bình thường là hai quy trình khác nhau và không thể dùng kết quả một cách độc lập để đưa ra kết luận cho cả gia đình.

1. Chức năng của MMR trong tế bào

Trong quá trình phân chia tế bào, DNA cần được sao chép để truyền tải thông tin. Trong khi sao chép, có thể xảy ra lỗi như thiếu sót hoặc lặp lại các ký tự.

Cơ thể có hệ thống sửa chữa, gọi là MMR (Mismatch Repair), để nhận diện và khắc phục các lỗi này.

Ví dụ, hãy tưởng tượng DNA như là một đoạn văn dài; trong mỗi lần sao chép:

• DNA như là bản thảo.
• Lỗi trong sao chép giống như lỗi chính tả.
• MMR là bộ phận kiểm tra và sửa chữa.
• MLH1, PMS2, MSH2 và MSH6 là các protein chính tham gia vào quá trình này.

Khi bộ phận kiểm tra hoạt động đúng, phần lớn lỗi sẽ được sửa trước khi tế bào tiếp tục phát triển. Tuy nhiên, nếu một trong số các protein MMR không hoạt động thì các lỗi có thể tích tụ theo thời gian, làm gia tăng khả năng tế bào phát triển không kiểm soát được.

2. Định nghĩa về “mất biểu hiện”

Xét nghiệm hóa mô miễn dịch sử dụng các chất đánh dấu để phát hiện protein MMR trong tế bào khối u.

Nếu protein vẫn hiện diện, tế bào ung thư sẽ bắt màu ở vị trí nhân. Khi báo cáo có ghi là “mất biểu hiện”, điều đó có nghĩa là tế bào khối u không thể hiện tín hiệu nhuộm như bình thường.

Người bác sĩ cũng cần xem xét các tế bào bình thường lân cận để xác nhận xem chúng có bắt màu không. Các tế bào này là đối chứng giúp đảm bảo rằng việc nhuộm diễn ra đúng cách.

3. Sự khác biệt giữa MMR và MSI

MMR và MSI thực sự liên quan nhưng không phải là hai tên gọi của cùng một xét nghiệm.

4. Ý nghĩa của việc mất MSH2 và MSH6

Khi MSH2 và MSH6 xuất hiện cùng nhau, thường có sự mất mát đi kèm. Điều này có thể gợi ý:

• Biến đổi tại gene MSH2;
• Biến đổi tại gene EPCAM ảnh hưởng tới MSH2;
• Các biến đổi chỉ xảy ra trong tế bào khối u;

Nếu chỉ có MSH6 bị mất mà MSH2 còn hiện diện, thì những bất thường ở gene MSH6 sẽ được chú ý nhiều hơn.

5. Tại sao kết quả bất thường không phải là dấu hiệu của hội chứng Lynch

Hội chứng Lynch liên quan đến nguy cơ ung thư cao do biến thể di truyền trong các gene MMR như MLH1, MSH2, MSH6, PMS2 hoặc EPCAM.

Biến thể này có mặt từ khi một người được hình thành và được tìm thấy trong các tế bào bình thường trong cơ thể, như tế bào máu hoặc tế bào niêm mạc miệng.

Ngược lại, bệnh lý soma chỉ hình thành trong khối u trong suốt đời sống. Nó không phải là một biến thể di truyền và không thể truyền cho thế hệ sau.

6. Ảnh hưởng của MMR và MSI tới phương pháp điều trị

MMR và MSI cũng không chỉ được dùng để phát hiện hội chứng Lynch mà còn có thể giúp các bác sĩ quyết định phương pháp điều trị cho bệnh nhân ung thư.

Khi hệ thống MMR bị thiếu hụt, tế bào ung thư sẽ tích lũy nhiều lỗi DNA và có thể sản sinh ra nhiều dấu hiệu mà hệ miễn dịch có thể nhận diện. Điều này lý giải tại sao một số khối u dMMR/MSI-H đáp ứng tốt với thuốc ức chế điểm kiểm soát miễn dịch.

Tại Mỹ, FDA đã phê duyệt pembrolizumab để điều trị ung thư đại trực tràng MSI-H hoặc dMMR không thể phẫu thuật hoặc đã di căn.

7. Giải thích nhanh về các kết quả

8. Những điều cần tránh cho bệnh nhân

• Không vội kết luận ung thư di truyền chỉ từ phiếu hóa mô miễn dịch.
• Không yêu cầu tất cả người thân đi xét nghiệm khi chưa xác nhận được biến thể di truyền trong gia đình.
• Không cho rằng MSI-H sẽ nhất định phải sử dụng thuốc miễn dịch.
• Không bỏ qua tư vấn di truyền vì gia đình chưa từng có người mắc ung thư.
• Không tự ý diễn giải kết quả dựa trên thông tin của người khác.

Mất MSH2 và MSH6 là thông tin quan trọng, nhưng điều này chỉ mở đầu cho quá trình tìm kiếm nguyên nhân. Kết quả này có thể liên quan đến hội chứng Lynch hoặc chỉ phản ánh những biến đổi xảy ra trong khối u.

Thay vì đưa ra thông báo cho gia đình về việc “ung thư di truyền”, người bệnh nên mang hồ sơ đến bác sĩ ung bướu để có được những đánh giá cụ thể và cần thiết cho bước tiếp theo.